محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )

150

تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )

ممالك كوچك بربرى در جوار برادر بزرگ خود دولت بنى مناد در غرناطه آرميده بودند و چون براى آنها حادثه‌اى پيش مىآمد - همچون خطرى از سوى بنى عباد - مملكت غرناطه حمايت و دفاع از آنها را به عهده مىگرفت . اين دولتها نيز چون اقمارى به گرد غرناطه حلقه زده بودند و هرگاه ضرورتى سياسى يا نظامى بروز مىكرد به يارىاش مىشتافتند . در اين امارات چنان نبود كه دولتى به تمام معنى وجود داشته باشد ، بلكه فرمانروايان به رؤساى قبايل يا رؤساى خانواده بيشتر شباهت داشتند ؛ منتهى رؤسايى كه از عزت و قدرت و جاه و منصب بزرگى برخوردار باشند . همچنين داراى حكومت و لشكر منظم به معنى صحيح آن نبودند و غالبا يك قبيله يا يك خانوادهء نيرومند زمام فرمانروايى به دست مىگرفت و به شيوهء استبداد مطلق حكومت مىكرد و به همان عرفيات سادهء بدوى عمل مىنمود ؛ از اين‌رو اندلسيان كه از قديم الايام با مزاياى يك حكومت منظم آشنايى داشتند و به زندگى مرفه شهرى خو گرفته بودند ، از آنان خوشدل نبودند . در اين منطقه و اطراف آن ، غير از مملكت غرناطه چهار امارت ديگر وجود داشت : امارت قرمونه ، امارت رنده ، امارت مورور و امارت شذونه و اركش . 1 دولت بنى برزال در قرمونه مهمترين اين امارات ، امارت قرمونه واقع در انحناى رود وادى الكبير بود . در مشرق آن امارت قرمونه بود و در مغرب مملكت اشبيليه . مركز آن شهر استوار قرمونه بود در شمال شرقى اشبيليه . اين امارت كوچك علاوه بر شهر قرمونه ، استجه را كه در مشرق آن بود و المدور را كه در مغرب قرطبه بر كنار رود وادى الكبير بود نيز در تصرف داشت . قرمونه از زمان هشام المؤيد و پيش از فروپاشى دولت عامرى ، در دست فرمانرواى آن حاجب ابو عبد اللّه محمد بن عبد اللّه بن برزال معروف به ابو عبد اللّه البرزالى بود . بنى برزال به بطنى از بطون زناته از بنى يفرن انتساب داشتند . اينان در مغرب